5 روش بسیار موثر برای درمان و جلوگیری از پوسیدگی دندان

پیشگیری از پوسیدگی دندان ، هم راحت‌تر و هم ارزان‌تر است. چهار روش اصلی برای جلوگیری از پوسیدگی دندان عبارت‌اند از: رعایت بهداشت دقیق دهان؛ استفاده از فلوئور (به مقدار کافی)؛ شیاربندی‌ها (به معنی کم‌عمق کردن شیارهای دندان‌ها به‌وسیله دندان‌پزشک اطلاق می‌شود)؛ توجه به رژیم غذایی.

جلوگیری از پوسیدگی دندان

پوسیدگی دندان بیماری عفونی دندانی است که علت های متعددی آن را آغاز می‌کنند و ادامه آن را تحت تأثیر قرار می‌دهند.

دلیل پوسیدگی دندان چیست؟

پوسیدگی دندان، برای شروع نیازمند میزبان مناسب (دندان و محیط دهانی)، مواد غذایی مناسب و باکتری است.

ابتدا از تجمع بزاق، مواد غذایی و باکتری، پلاک تشکیل می‌شود که به سطح دندان می‌چسبد؛ بعد از مدتی، باکتری از مواد غذایی استفاده می‌کند و اسیدی تولید می‌کند که سبب کاهش و خارج شد مواد معدنی داخل دندان می‌شود.

با توجه به خواص خنثی‌کنندگی بزاق که در جهت عکس اسید باکتری عمل می‌کند، یعنی خنثی‌سازی حال اسیدی (شدت آن در افراد متفاوت است) و کمک به برگرداندن مواد معدنی به دندان، سبب جبران مواد معدنی از دست رفته می‌شود.

ایجاد جریان روان، رقیق‌سازی، خنثی‌سازی و برگرداندن مواد معدنی به دندان، از خواص مهم بزاق است که حتی گاهی پیشرفت و یا برگشت بیماری پوسیدگی را تعیین می‌کند. همچنین جریان بزاق در دهان هم سبب رقیق شدن مواد گوناگون در دهان می‌شود و هم آنها را تا حدودی می‌شوید.

کاهش بزاق به‌صورت در بیماری ها یا بر اثر مصرف دارو، اثر سوء بر دندان دارد و به پیشرفت پوسیدگی دندان، کمک می‌کند. اگر محیط دهان در شرایط خوب و مناسبی باشد، بزاق می‌تواند با مقاوم‌سازی دندان به‌وسیله تأمین اجزای موجود در خود به جذب مواد معدنی مربوط به ساختارهای معدنی دندان کمک کند و از چوسیدگی دندان جلوگیری میکند؛ همچنین اگر محیط دهان در شرایط نامناسبی باشد، جریا کافی بزاق می‌تواند اسید را رقیق و خنثی کند و بنابراین سرعت صدمه به دندان را کم و حتی آن را ترمیم کند.

پوسیدگی دندانی، از نظر دندان‌پزشکان بیماری قابل پیشگیری است. دندان از خارج به داخل از مینا، عاج و پالپ تشکیل شد است.

پوسیدگی معمولاً از مینا شروع می‌شود و آهسته در مراحل اولیه، پیشرفت می‌کند. حفره‌دار شدن ساختار دندان، تقریباً مرحله آخر پوسیدگی دندان است. قبل از حفره‌دار شدن، اگر شرایط دهانی،‌مناسب باشد پیشرفت پوسیدگی دندان جلوگیری می شود و یا بهبود پیدا کند.

حتی بعد از اینکه حفره‌دار شدن رخ داد، اگر پوسیدگی هنوز به پالپ نرسیده باشد و ناحیه حفره پوسیدگی به‌اندازه‌ای باز باشد که بتواند خودبه‌خود شست‌وشو شود (عاری از پلاک)، روند پوسیدگی می‌تواند متوقف شود و پوسیدگی متوقف‌شده ایجاد می‌شود. اکثر پوسیدگی‌های دندانی درمان میشوند که حتی در عاج هستند ولی به پالپ نرسیده‌اند.

 

شما می‌توانید سوالات خود را از بهترین پزشکان متخصص بپرسید

آیاجلوگیری از پوسیدگی دندان ممکن است؟

با تشخیص و درمان بموقع و جلوگیری از پوسیدگی دندان سالم ،می‌توان از پیشرفت پوسیدگی دندان جلوگیری کرد و همچنین درد را از بین برد.

اگر مرکز دندان (پالپ) عفونی شده باشد، ممکن است عفونت را آنتی بیوتیک قبل از درمان ریشه (عصب کشی) یا کشیدن دندان، از بین ببرند. هرقدر که پوسیدگی دندان بدون درمان باقی بماند، در نتیجه، مخرب‌تر و مدت و شدت درمان نیز طولانی‌تر و بیشتر می‌شود.

به‌علاوه، وقتی فردی دو یا چند ناحیه پوسیدگی در دندان داشته باشد، احتمال خطر افزایش پوسیدگی در سایر دندان‌هایش وجود دارد.

جلوگیری از پوسیدگی دندان

پیشگیری از پوسیدگی دندان ، هم راحت‌تر و هم ارزان‌تر است. چهار روش اصلی برای جلوگیری از پوسیدگی دندان عبارت‌اند از:

  1. رعایت بهداشت دقیق دهان؛
  2. استفاده از فلوئور (به مقدار کافی)؛
  3. شیاربندی‌ها (به معنی کم‌عمق کردن شیارهای دندان‌ها به‌وسیله دندان‌پزشک اطلاق می‌شود)؛
  4. توجه به رژیم غذایی.

رعایت بهداشت در دهان برای جلوگیری از پوسیدگی دندان

پیشگیری از پوسیدگی دندان ، هم راحت‌تر و هم ارزان‌تر است. چهار روش اصلی برای جلوگیری از پوسیدگی دندان عبارت‌اند از: رعایت بهداشت دقیق دهان؛ استفاده از فلوئور (به مقدار کافی)؛ شیاربندی‌ها (به معنی کم‌عمق کردن شیارهای دندان‌ها به‌وسیله دندان‌پزشک اطلاق می‌شود)؛ توجه به رژیم غذایی.
پیشگیری از پوسیدگی دندان

بهترین راه برای جلویگری از پوسیدگی دندان، مسواک زدن حداقل دوبار در روز، ترجیحاً بعد از هر وعده غذایی و میان‌وعده و استفاده از نخ دندان در طول روز است. پوسیدگی‌ دندان در قسمت‌هایی که پاک کردن آنها مشکل‌تر است، خیلی راحت‌تر ظاهر می‌شودن. این قسمت‌ها عبارت‌اند از: سطوح شیارها، فضاهای بین دندانی و جاهایی که زیر خط لثه هستند (شیار لثه‌ای).

یکی از نکاتی که برای جلوگیری از پوسیدگی دندان باید رعایت کیند، مسواک زدن صحیح، سبب تمیز شدن کل سطوح خارجی، داخلی و سطح جونده دندان‌های آسیا و نیز زبان می‌شود.

استفاده از نخ دندن روزی یک‌بار، با برداشتن ذرات غذایی و پلاک از زیر خط لثه و فضاهای بین‌دندانی به پیشگیری از بیماری‌های لثه کمک می‌کند.

هر فرد باید هر 6 ماه یک‌بار جهت معاینات دهانی و در صورت لزوم، جرم‌گیری به دندان‌پزشک مراجعه کند.

شما می‌توانید سوالات خود را از بهترین پزشکان متخصص بپرسید

بهداشت دهان در افراد مسن

افراد مسن که دندان‌هایشان را از دست داده‌اند و یا آنها را کشیده‌اند، باید به منظور پیشگیری از پوسیدگی دندان باید بهداشت دهان را کاملاً رعایت کنند. روکش‌ها و دست‌دندان مصنوعی، باید تمیز نگه داشته شوند تا از بیماری لثه جلوگیری شود.

دست‌ دندان‌ها باید به‌وسیله دندان‌پزشک، ریلاین و انطباق مجدد شوند تا همیشه به‌طور کامل در جای خود در دهان قرار گرفته باشند؛ ریلاین یعنی انطباق لبه‌ها با سطوح داخلی دهان که باید به‌وسیله دندان‌پزشک، بررسی و در صورت لزوم انجام شود. این ریلاین و انطباق مجدد از ایجاد تورم، قرمزی و حالت غیرطبیعی، نسبت به فشار، جلوگیری می‌کند.

پیشگیری از پوسیدگی دندان کودک شیرخوار با بهداشت دهان

والدین کودک شیرخوار باید به منظور پیشگیری از پوسیدگی دندان مانع از به خواب رفتن کودک شیرخوار با شیشه محتوی مواد قندی شوند. و از تغذیه با شیشه شیر جلوگیری به عمل آورند و شیشه‌ها باید فقط با آب یا مایعات بدون قند پر شوند.

در حدود 6 ماهگی باید نوشیدن به‌وسیله فنجان به کودک شیرخوار آموزش داده شود و در 12 ماهگی به‌طور کلی این عادت نوشیدن با شیشه شیر، باید حذف شود. اگر به نظر می‌آید نوزادی در بین وعده‌های شیر خوردن خود، نیاز به پستانک دارد حتماً باید پستانک دهانی استانداردی در اختیار او قرار داد و هرگز نباید آن را با عسل یا شربت ذرت و مواد شیرین (حاوی قند) دیگر، آغشته کرد.

بعد از رویش اولین دندان کودک شیرخوار، والدین باید با یک تکه گاز یا یک دستمال نرم مرطوب دندان نوزاد خود را دقیقاً قبل از خواب تمیز کنند.

والدین می‌توانند در حدود 2 سالگی و زمانی‌که بیشتر دندان‌های شیری روییده ‌اند با یک مسواک نرم و کوچک مسواک زدن کودکان خود را شروع کنند. آنها باید از مقدار بسیار کمی (به اندازه یک نخود سبز) خمیر دندان حاوی فلوئور استفاده کنند زیرا استفاده بیش از حد فلوئور، ممکن است باعث ایجاد نقاط رنگی (فلوروز) در مینای دندان شود. مسواک در کودکان به پیشگیری از پوسیدگی دندان بسیار کمک میکند

با رشد کودک، او یاد خواهد گرفت تا چگونه مسواک زدن را خود برعهده بگیرد ولی والدین باید نظارت بر مسواک زدن و مقدار مصرف خمیردندان آنها را تا 7 سالگی برعهده داشته باشند.

استفاده از  فلوئور برای جلوگیری از پوسیدگی دندان

فلوئور ماده‌ای طبیعی است که سبب کاهش سرعت تخریب مینای دندان می‌شود و به ترمیم پوسیدگی های کوچک دندان به‌واسطه رسوب مجدد مواد معدنی در ساختار دندان کمک می‌کند.

منابع حاوی فلوئور عبارت‌اند از: خمیردندان، دهان‌شویه، آب آشامیدنی عمومی حاوی فلوئور و ویتامین‌های مکمل.

کودکانی که در مناطقی زندگی می‌کنند که آب آنجا فاقد فلوئور است باید روزانه 5/0 میلی‌گرم در روز فلوئور (اگر از خمیر دندان فلوئوردار استفاده می‌کنند 25/0) برای سنین 3-5 سال و 1 میلی‌گرم در روز برای سنین 6-12 سال مصرف کنند. همان‌طوری‌که فلوئور برای محافظت از رشد دندان‌ها در کودکان مهم است، در میان‌سالانی که تحلیل لثه دارند نیز نقش مفید و مؤثری دارد.

فلووور، باعث پیشگیری از پوسیدگی دندان در قسمت‌هایی از دندان  که در اثر تحلیل به‌تازگی در دهان آشکار شده‌اند،  می‌شود.

دندان‌پزشک همچنین می‌تواند برای میان‌سالان به واسطه محلول‌های فلوئوردار که یا بر روی دندان‌هایشان مالیده می‌شود و یا در داخل ظروفی مخصوص قرار می‌گیرند درمان پوسیدگی دندان انجام دهند.

شیاربندها برای جلوگیری از پوسیدگی دندان

چون بیشترین اثر فلوئور بر روی سطوح صاف دندان است، شیاربندها به‌کار گرفته شدند تا شیارهای خیلی عمیق را به سطوح نسبتاً صاف و یا کم‌عمق‌تر تبدیل کنند. شیاربند لایه نازک پوشاننده پلاستیکی است که بر روی شیارها و سطوح جونده دندان‌ها، قرار داده می‌شود تا از گیر کردن و تجمع مواد غذای و پلاک‌ها در محل‌های مذکور، ممانعت به عمل آورد.

استفاده از شیاربندها به‌وسیله دندان‌پزشک در افراد هیچ‌گونه دردی ایجاد نمی‌کند چون هیچ قسمتی از دندان برداشته نمی‌شود، با این وجود سطح دندان به‌وسیله اسید برای ایجاد منافذ و بافت‌های ریز آماده می‌شود تا این سطح زبر به وجود آمده، بهتر به شیارندها بچسبند. شیاربندها معمولاً بی‌رنگ یا همرنگ دندان هستند و همین مسئله باعث می‌شود که مانند کامپوزیت در دهان خود را نشان زیبا نشان دهند.

هزینه شیاربندها کمتر از پرکردگی‌هاست و می‌توانند تا 10 سال در دهان دوام داشته باشند، به‌هرحال آنها باید در هر بار معاینه دوره ای از لحاظ سایش بررسی شوند.

در کودکان باید شیاربندی بر روی اولین دندان دائمی قسمت عقب که در سن  5-7 سالگی می‌روید و بقیه دندان های عقب که که بین 11-14 سالگی می‌روید، انجام شود.

شیاربندها باید به‌محض رویش دندان موردنظر و قبل از اینکه پوسیدگی بر روی دندان ایجاد شود بر روی آنها انجام شود.

رژیم غذایی مناسب برای جلوگیری از پوسیدگی دندان

خطر ایجاد پوسیدگی دندان در افرادی که غذاهای خود را به‌دقت انتخاب می‌کنند و همچنین تعداد دفعات غذا خوردن را کاهش می‌دهند، کم می‌شود.

غذاهای حاوی مواد قندی و نشاسته‌ای زیاد، به‌خصوص اگر بین وعده‌های غذایی خورده شوند خطر ایجاد پوسیدگی دنادن را افزایش می‌دهند.

باکتری‌های موجود در دهان با استفاده از مواد قندی و نشاسته به تولید اسید و تخریب مینای دندان می‌پردازند که این تخریب با افزایش مدت و تعداد دفعات غذا خوردن افزایش پیدا می‌کند.

برای جلوگیری از پوسیدگی دندان ، باید به تنوع غذایی، پرهیز از غذاهای حوی مواد قندی زیاد، محدود کردن میان‌وعده‌ها توجه کرد و مسواک زدن بعد از هر وعده غذایی را فراموش نکرد. نوشیدن آب در شست‌وشوی ذرات غذایی از دهان مفید است.

باید به کودکانی که نمی‌توانند در طی مدت حضور در مدرسه بعد از خوردن ناهار مسواک بزنند روش آب غرغره کردن و قورت دادن در دهان را آموزش داد. بزاق در حین خوردن غذا، تقریباً مانع چسبیدن ذرات غذایی و باکتری‌ها به سطح دندان می‌شود. بزاق همچنین بر روی اسید تولیدشده به‌وسیله باکتری پالک خاصیت خنثی‌کنندگی دارد و در نقش ماده‌ای که سبب رسوب مجدد مواد معدنی در دندان می‌شود، عمل می‌کند. بنابراین بزاق در جلوگیری از پوسیدگی دندان موثر است

افراد میان‌سال باید بدانند که بعضی داروها، سبب کاهش ترشح بزاق می‌شوند که این امر سبب افزایش فعالیت باکتری پلاک و سوق دادن دندان به سمت پوسیدگی خواهد شد. جویدن آدامس بدون قند، سبب افزایش بزاق و در نتیجه کمک به کاهش خطر پوسیدگی دندان خواهد شد.

بیشتر بخوانید: رژیم غذایی مبتلایان به سرطان برای رفع مشکلات دهان، دندان، گلو و خشکی دهان

مقابله با عوارض شیمی درمانی بر دهان | دندان | لثه| بهداشت دهان در زمان شیمی درمانی


این مقاله خوب بود؟ 2 2  

5 روش بسیار موثر برای درمان و جلوگیری از پوسیدگی دندان

امتیاز: 2.5 از 4 رای

مطالب مرتبط

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.


مشاوره پزشکی

فهرست آخرین سوالات مطرح شده

مشاوره: چه دندانی نیاز به روکش دارد؟

سلام ممنون از اینکه جواب سوالات رو میدید سوال من اینه که ایا دندانی که عصب کشی شده...

مشاهده پاسخ

توسط جراح دندانپزشک پاسخ داده شد
علت تغییر رنگ دندان کودک

پسرمن ۳۱ ماهه است به علت شیر خوردن شبانه و آهن دندون های جلویی بالاش سیاه و پوسیده...

مشاهده پاسخ

توسط جراح دندانپزشک پاسخ داده شد
مشاوره درد صورت بعد از دندان درد

سلام من خانمی ۳۰ساله هستم داروی مصرف نمیکنم یه سال پیش دوتادندون وسط ردیف بالام میسوختن چند روز...

مشاهده پاسخ

توسط جراح دندانپزشک پاسخ داده شد

همه سوالات


سوال پزشکی دارید؟

از طریق فرم زیر آن را از متخصصان بپرسید


توجه: پاسخگویی به سوال شما با پیامک اعلام می‌شود