علائم بیماری بوتولیسم و نحوه تشخیص مسمومیت با بوتولیسم چیست؟

علائم انواع بوتولیسم

علائم انواع بوتولیسم؟

بوتولیسم می‏تواند از شیرخواران تا بزرگسالان را درگیر کند. هم می‏تواند از راه غذایی وارد شود و هم از راه زخم‏های باز. اما در کل دارای یکسری علائم بوده که در بسیاری از موارد بیماری مشترک است و در واقع علائم تشخیصی بوتولیسم میباشد.

این علائم در بزرگسالان شامل دوبینی، تاری دید، سختی در بلع، لکنت زبان و خشکی دهان باشد و در شیرخواران علائمی چون بی‏حالی، یبوست، عدم میل به غذا، لختی در عضلات داشته باشد.

شما می‌توانید سوالات خود را از بهترین پزشکان متخصص بپرسید




چهار نوع بوتولیسم انسانی وجود دارد که همه از سم بوتولینوم ایجاد می‏شوند منشا و علائم بوتولیسم عبارتند از:

بوتولیسم نوع غذایی (بزرگسالان)

غذایی که ب‏صورت نامناسب نگهداری و ذخیره شود که درواقع همان غذای بیش از حد مانده، می‏تواند محلی باشد برای رشد باکتری کلستریدیوم و در نهایت تولید سم بوتولیسم. علائم بوتولیسم در بازه‏ زمانی 18 تا 36 ساعت ظاهر می‏شوند اما به دنبال مصرف غذای محتوی سم بوتولیسم، حداقل و حداکثر زمان ممکن برای بروز آن، 4 ساعت تا 8 روز است.

بوتولیسم با علائم اولیه شروع به ظهور می‏کند و این علائم رفته رفته پیشرفت می‏کنند، بدین صورت که با تاری دید و دوبینی، سختی در بلعیدن غذا، اشکال در تکلم و مشکلات احتمالی معده و روده شامل یبوست، تهوع و استفراغ، همراه است.

سپس با پیشرفت بوتولیسم، فردی که دچار آن شده، به تدریج احساس ضعف عضلانی و سپس فلج عضلانی می‏کند که از سر شروع شده و به سمت پایین ادامه پیدا می‏کند. رفته رفته مشکلات تنفسی افزایش می‏یابد و فرد در تنفس خود دچار مشکل می‏شود که اگر با مراقبت‏ های پزشک همراه نباشد، نارسایی تنفسی پیش آمده و نهایتا باعث مرگ فرد می‏شود.

بوتولیسم شیرخوارگی

این نوع از بوتولیسم، برای اولین بار در سال 1976 کشف شد و برخلاف نوع بزرگسالان، در کودکان کمتر از 12 ماه شایع است که نسبت به استقرار باکتری کلستریدیوم بوتولینوم حساس هستند. این باکتری یا از طریق گردوغباری که در هوای تنفس کودک و یا در خوراکی‏ های مختلفی که به کودک می‏خورانند (مانند عسل و غیره)، وارد بدن کودک می‏شود.

هاگ‏ ها در روده‏ بزرگ (کلون)، تکثیر می‏یابند و شروع به تولید سم بوتولیسم کرده و در نهایت، این سم جذب بدن کودک شیرخوار می‏شود. علائم اولیه‏ آن در شیرخواران شامل یبوست، بی‏حالی و عدم میل کودک به غذا است.

سپس با پیشرفت آن، کودک دچار مشکل در مکیدن و بلعیدن می‏شود. اغلب، هنگامی که کودک در حال مکیدن پستان مادر است ولی شیر خارج نمی‏شود، مادر متوجه بیماری کودک می‏شود.

رفته رفته کودک از ضعف عمومی بدن خود رنج می‏برد و دیگر حتی قادر به کنترل حرکات سرِ خود نیست و سر، به علت فلج عضلات گردن، حالت افتاده پیدا می‏کند. در نهایت این فلج عمومی به عضلات تنفسی رسیده و تنفس کودک مختل می‏شود و مرگ در اثر نارسایی تنفسی را به همراه دارد.         

بوتولیسم زخم یا جراحتی

در مواردی همچون ضربه‏ شدید که منجر به زخم و جراحت شود، از قبیل حوادث شدیدی که برای دست‏ ها و پاها بوجود می‏اید، هر گونه عمل جراحی، از طریق سرنگ آلوده و تزریق مواد مخدر در افرادی که اعتیاد دارند، احتمال بروز این نوع از بوتولیسم وجود دارد اما طبعا زمانی اتفاق می‏افتد که زخم ناشی از جراحت، حالت عفونی پیدا کرده و به دنبال آن، باکتری کلستریدیوم در آن محل شروع به رشد و تکثیر کند که در نهایت باعث تولید سم بوتولیسم می‏شود.

گرچه ممکنه است علائم نظیر مشکلات معده و روده در این نوع مشاهده نشود اما علائمی بسیار شبیه به نوع غذایی دارد و معمولا علائم آن بعد از 4 الی 8 روز بروز می‏کند.

نوع شبیه به شیرخوارگی که در بزرگسالان بروز می‏کند

مواردی که در این نوع از بوتولیسم دیده می‏شود، در انواع مربوط به غذا و یا جراحت دیده نمی‏شود. افرادی که با این نوع از بوتولیسم دست و پنجه نرم می‏کنند، عموما افرادی با بیش از یک سال هستند که گاها دارای یکی از انواع باکتری‏ های کلستریدیوم بوتولینوم، در روده‏ خود هستند که روند ایجاد آن شبیه به نوع شیرخوارگی بوده ولی علائم آن شبیه به نوع غذای است.

این نوع بوتولیسم جزء انواع نادر آن بوده که عموما به دنبال عواملی چون جراحی و ترمیم روده، بیماری‏های مربوط به روده و یا زخم‏های روده‏ای ظاهر می‏شود. فرد مبتلا، دچار ضعف و فلج عضلانی شده و همان گونه که ذکر شد، این ضعف از سر شروع می‏شود و به اندام تحتانی می‏رود و رفته رفته، تنفس فرد را مختل می‏کند. طبعا اگر بیمار تحت مراقبت‏های پزشک نباشد، احتمال مرگ او بسیار است.

تشخیص بوتولیسم؟

یکی از دلایلی که تشخیص بوتولیسم را دشوار ساخته، شباهت علائم آن با دیگر بیماری‏هایی است که شناخته و شاید ناشناخته باشد. به دنبال این مساله، پزشکان باید بسیاری از عوامل مختلف را در نظر بگیرند تا بتوانند درصد اشتباه را در تشخیص خود کاهش دهند.

در این میان معاینه جسمی، سیستم عصبی و همچنین سابقه فرد نسبت به اینکه آیا پیش از آن هم دچار بوتولیسم شده یا خیر هم مورد بررسی قرار می‏گیرد. گاها برای تشخیص بهتر، آزمایشاتی بر روی غذای مصرفی بیمار نیز صورت می‏گیرد.

روش‏های تشخصی بوتولیسم

تشخصی بوتولیسم، کار آسانی نیست، زیرا علائم آن به بیماری‏های بسیاری شبیه است. زیرا به عنوان مثال، بیماری‏هایی مانند سندرم گیلن باره، میاستنی گراویس، واکنش‏های دارویی، سکته مغزی یا عفونت‏های دستگاه عصبی، عموما علائمی نظیر بوتولیسم دارند.

با این تفاسیر، علائمی وجود دارند که باعث تشخیص و جدا کردن بوتولیسم از سایر بیماری‏ ها هستند. عفونت خون، از جمله علائمی است که باعث تشخیص بوتولیسم می‏شود که در نوع شیرخوارگی شایع است. همچین، نارسایی رشد هم می تواند از علائم مختص بوتولیسم باشد.

برخی گزارشات، اعلام کرده‏اند که 5 تا 15 درصد از علل مرگ ناگهانی که در شیرخواران اتفاق می‏افتد، ناشی از بوتولیسم است. طبعا، در هر فرد مشکوک، آزمایش‏های بسیاری برای تشخیص بوتولیسم صورت می‏گیرد اما اگر فرد، متحل به بوتولیسم تشخیص داده شود، پیش از آن که نتایج اعلام شوند، درمان بر روی او آغاز می‏شود.

در طول زمانی که پزشک، منتظر نتایج آزمایشگاهی است، شروع به پرسیدن سوالاتی درباره‏ی آخرین وعده‏ی غذایی او می‏کند تا بتواند تشخیص‏ دهد که آیا بیمار مسموم به بوتولیسم هست یا خیر. سپس معاینه‏ فیزیکی بر روی بیمار صورت می‏گیرد که شامل یکسری بررسی‌‏ها بر روی سیستم عصبی بیمار است.

علاوه بر تمامی این معاینه‏‌ها، آزمایشاتی از قبیل سی تی اسکن ، ام.آر.آی (تصویر برداری با رزونانس مغناطیسی)، الکترومیوگرافی (تهیه نوار عصب-عضله برای بررسی کارکرد عضلات) و یا پونکسیون مایع مغزی-نخاعی (نمونه برداری از مایع مغزی-نخاعی) نیز ممکن است انجام شود.

در عین حال از خون فرد بیمار، غذای مشکوکی که بیمار از آن استفاده کرده، مدفوع بیمار و یا سایر نمونه ‏های بیمار، آزمایش‏هایی گرفته می‏شود که مقدار سم بوتولیسم یا کلستریدیایی را در آن‏ها بررسی کنند.


این مقاله خوب بود؟ 2 2  

علائم بیماری بوتولیسم و نحوه تشخیص مسمومیت با بوتولیسم چیست؟

امتیاز: 2.5 از 4 رای

مطالب مرتبط

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.


سوال پزشکی دارید؟

از طریق فرم زیر آن را از متخصصان بپرسید


توجه: پاسخگویی به سوال شما با پیامک اعلام می‌شود