آنفولانزای خوکی: علائم خطرناک و راه های انتقال آن چیست؟

آنفولانزای خوکی یک بیماری تنفسی حاد و واگیردار ناشی از عفونت با ویروس آنفلوانزای نوع A است. خوک، میزبان اصلی ویروس آنفلوانزای خوکی کلاسیک است.
این عفونت در انسان نیز گزارش شده اما سویه های خوکی آنفلوانزای نوع آ به آسانی در جمعیت انسانی منتشر نمی شوند.

وزارت بهداشت ایران در خرداد ماه 1388 اولین مورد ابتلا به آنفلوانزای خوکی را تأیید کرد. تعداد مبتلایان به آنفلوانزای خوکی در ایران تا پایان آبان ماه سال 1388، 3128 نفر بوده است که بیشترین آمار ابتلا به این بیماری در استان های قم، سیستان و بلوچستان و شهرهای زاهدان و اراک دیده شده است.

تب، سرفه، گلودرد، گرفتگی بینی، بدن درد، سردرد، خستگی، اسهال و استفراغ، از جمله علائم آنفولانزای خوکی در انسان هستند. دردهای عضلانی و مفاصل نیز ممکن است وجود داشته باشند. ذات الریه در 50% بیماران بستری شده در بیمارستان، مشاهده شده است.

احتمال ابتلا به عوارض آنفولانزای خوکی در افرادی که بیماری های مزمن دارند (مانند بیماری قند، بیماری قلبی، آسم و بیماری کلیوی)، کودکان کمتر از 5 سال، افراد بالای 65 سال و زنان باردار، بیشتر است.
عوارض آنفلوانزای خوکی شامل ذات الریه، کم آبی (دهیدراتاسیون)، عفونت های باکتریایی و عوارض عصبی مانند تشنج است.
علائم آنفولانزای خوکی که هشداردهنده هستند و نیاز به مراقبت های پزشکی دارد، عبارت اند از:

علائم آنفولانزای خوکی در کودکان، تنفس سریع یا سخت، آبی شدن رنگ پوست، نخوردن مایعات کافی، نداشتن پاسخ متقابل، تحریک پذیری، برگشت تب و سرفه بعد از بهبود نشانه های شبه آنفلوانزا، تب همراه با خارش

علائم آنفولانزای خوکی در بزرگ سالان تنگی نفس یا کوتاهی تنفس، درد یا فشار در قفسه سینه یاشکم، سرگیجه ناگهانی، گیجی، استفراغ شدید یا مداوم، بازگشت تب و سرفه بعد از بهبود علائم آنفلوانزا.

چند نمونه از علائم آنفولانزا که وجه تمایز آنفلوانزای نوع آ با منشأ خوکی، با آنفلوانزای فصلی است:

اولین مشخصه، درصد بیماران بستری شده در بیمارستان است که در آنفلوانزای نوع آ با منشأ خوکی 2 – %6 و در آنفلوانزای فصلی 4/0 – 1% است؛ دومین مشخصه، سن افراد بستری شده است که در آنفلوانزای نوع آ با منشأ خوکی بین 5/1 – 59 سال و در آنفلوانزای فصلی کودکان زیر 1 سال یا افراد مسن بالای 65 سال نیز وجود دارد.
بر اساس گزارش ها، 80% از افراد مبتلا زیر 25 سال بوده اند. مرگ در این بیماری، عموماً به علت نارسایی تنفسی در نتیجه ذات الریه شدید و نشانگان زجر تنفسی حاد، رخ می دهد.
اکثر میزان مرگ و میر در آمریکا مربوط به سنین بین 25 – 49 و سپس 50 – 64 سال و در نهایت 5 – 24 سال بوده است، بر خلاف آنفلوانزای فصلی که 90% مرگ و میر آن در سنین بالای 65 اتفاق می افتد.
افراد مبتلا به بیماری تنفسی تب دار حاد (تب 8/37 یا بالاتر به همراه یکی از نشانه های آبریزش بینی، احتقان بینی، گلودرد یا سرفه) یا نشانگان شبه عفونت خون، باید از نظر آنفلوانزای نوع آ با منشأ خوکی بررسی و آزمایش شوند.
همچنین بیمارانی که 7 روز پس از تماس نزدیک با شخص مبتلا به آنفلوانزای نوع آ با منشأ خوکی، یا بیمارانی که پس از تماس نزدیک با کسی که 7 روز قبل از ملاقات، به مناطق آلوده مسافرت داشته است، علائم شبه آنفلوانزا نشان دهند، باید بررسی شوند.
فرد مشکوک به عفونت آنفلوانزای نوع آ با منشأ خوکی، بیمار تنفسی تب دار حاد (تب 8/37) است که: 1. علائم مربوط به بیماری را هفت روز پس از تماس نزدیک با شخص مبتلا به آنفلوانزای نوع آ با منشأ خوکی نشان داده باشد؛ 2. علائم مربوط به بیماری را طی هفت روز پس از مسافرت به منطقه ای که مواردی از آنفلوانزای نوع آ با منشأ خوکی در آن تأیید شده، نشان داده باشد؛ 3. در منطقه ای با موارد تأیید شده آنفلوانزای خوکی ساکن باشد.
فرد مبتلا به عفونت آنفلوانزای نوع آ با منشأ خوکی، بیمار تنفسی تب دار حاد است که یکی از آزمایش های زیر، آنفلوانزای نوع آ با منشأ خوکی را در او تأیید کرده باشد: 1. واکنش زنجیره ای پلیمراز با آنزیم نسخه برداری معکوس؛ 2. کشت یاخته؛ 3. افزایش چهار برابری پادتن های خنثی کننده.
پاسخ میزبان به عفونت آنفلوانزا مجموعه ای از ایمنی خونی، ایمنی موضعی، ایمنی یاخته ای، اینترفرون و غیره را دربرمی گیرد.

وسعت عفونت در خوک ها از عفونت تحت بالینی تا حاد، متفاوت است. شروع آنفلوانزای خوکی کلاسیک حاد با شروع ناگهانی و انتشار سریع در عرض 1 – 3 روز در گله، همراه است.
نشانه های اصلی در خوک ها تب، بی اشتهایی، سرفه، تنگی نفس، ضعف، به روی زمین افتادن و ترشحات از چشم و بینی است. دوره بیماری در صورتی که عوارض ثانوی بروز نکند 3 – 7 روز و تلفات آن 1 – 4% است.

راه های انتقال آنفولانزای خوکی

انتقال ویروس آنفلوانزای نوع آ با منشأ خوکی همانند آنفلوانزای فصلی است. انتقال انسان به انسان با استنشاق ذرات عفونی بزرگ و تماس مستقیم با ترشحات یا افشانه (آئروسل) ها، رخ می دهد.
انتقال از خوک به انسان نیز ممکن است اتفاق بیفتد. تاکنون شواهدی دال بر انتشار عفونت از طریق خوردن گوشت خوک آلوده به دست نیامده است. قضاوت در خصوص قابلیت جهان گیر شدن ویروس آنفلوانزای نوع آ با منشأ خوکی با اطلاعات محدود، مشکل است اگر چه تجزیه و تحلیل موارد همه گیر، انتقال بیشتری را نسبت به آنفلوانزای فصلی تخمین زده است. انتقال ویروس H1N1 از انسان بیمار به جانوران خانگی گزارش شده است ولی شواهدی دال بر انتقال ویروس از جانوران خانگی به انسان، وجود ندارد.
فرد مبتلا به عفونت آنفلوانزای نوع آ با منشأ خوکی از یک روز قبل از شروع بیماری تا 7 روز بعد از آن یا تا زمان رفع نشانه ها، قابلیت عفونت زایی دارد. دوره نهفته (کمون) ویروس آنفلوانزای نوع آ با منشأ خوکی 1 – 7 روز و در اغلب موارد 1 – 4 روز است.
وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی ایران در ارتباط با انتشار ویروس آنفلوانزای آ مواردی را به شرح زیر مطرح کرده است:
– این ویروس ها از طریق ذرات عفونی خارج شده از راه های تنفسی (دهان و بینی) منتشر می شوند.
– این ذرات از طریق صحبت کردن، سرفه، عطسه و آب دهان به بیرون ریخته می شوند.
– ذرات تا فاصله یک متر از فرد عفونی منتشر و پخش می شوند که ممکن است به صورت مستقیم در اثر تماس با فرد آلوده و یا به صورت غیرمستقیم از طریق دست ها و یا سایر راه ها، منتقل شوند.
– ویروس ها می توانند ساعت ها بر روی اشیاء و سطوح سخت یا بر روی لباس و کاغذ، زنده بمانند.
– اگر افراد سالم دست های آلوده، دستگیره در، صفحه کلید، تلفن و غیره را که آلوده شده اند، لمس کنند و دست های خود را به دهان، بینی و چشم خود بمالند، آلوده به ویروس آنفلوانزا می شوند. بعضی اوقات ویروس می تواند از طریق هوا نیز منتشر شود.
– افراد مبتلا، بیشتر زمانی که تب دارند یا سرفه می کنند ویروس را پخش می کنند.
– این امکان وجود دارد که بیمار مبتلا یک روز قبل از این که علائم بیماری در او ظاهر شود، ویروس را منتشر کند.

آزمایش تشخیص انفولانزای خوکی

به منظور بررسی و تشخیص ویروس آنفولانزای خوکی، از دستگاه تنفسی نمونه برداری می شود.
نمونه های دستگاه تنفسی فوقانی از قبیل نمونه بینی – حلقی، شست و شوی بینی، یا نمونه ای که از نای با رعایت احتیاط برداشته شده، در کنار یخ به آزمایشگاه منتقل می شود.
شناسایی ویروس با آزمایش PCR ، کشت سلولی، آزمایش های تشخیص سریع آنتی ژن باید و ایمونوفلوئورسانس آنتی بادی امکان پذیر است.

آزمایش توصیه شده برای تشخیص و تأیید آنفلوانزای خوکی، PCR  برای آنفلوانزای نوع آ، بی، اچ 1 و اچ 3 است.


این مقاله خوب بود؟ 5 2  

آنفولانزای خوکی: علائم خطرناک و راه های انتقال آن چیست؟

امتیاز: 3.6 از 7 رای

مطالب مرتبط

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.


سوال پزشکی دارید؟

از طریق فرم زیر آن را از متخصصان بپرسید


توجه: پاسخگویی به سوال شما با پیامک اعلام می‌شود